ปวดหัวไมเกรน ลักษณะอาการ สาเหตุหลักและการรักษาโรคปวดไมเกรน 10 ข้อ

 

Share This:

ปวดหัวไมเกรน ลักษณะอาการ สาเหตุหลักและการรักษาโรคปวดไมเกรน 10 ข้อ
5 (100%) 9 votes
loading...

ปวดหัวไมเกรน

ปวดหัวไมเกรน  อาการปวดศีรษะมักจะเริ่มช่วงวัยรุ่นเมื่ออายุมากขึ้นอาการปวดศีรษะจะดีขึ้น บางครั้งผู้ป่วยที่เป็นไมเกรนอาจจะมีอาการนำ aura เช่นเห็นแสงแลบ ตามองไม่เห็น ชาซีกใดซีกหนึ่งเราเรียก classic migrain อาการปวดมักปวดบริเวณหน้าผาก รอบดวงตา ขมับและขากรรไกร อาการปวดมักปวดข้างใดข้างหนึ่ง แต่ส่วนใหญ่ไม่มีอาการนำเรียก common migrain  ไม่เกรนเป็นโรครักษาไม่หายขาดแต่ถ้าเข้าใจและปฏิบัติตามคำแนะนำสามารถทำให้ควบคุมโรคได้

 

ปวดหัวไมเกรน  ไมเกรน (Migraines) เป็นโรคที่ทำให้เกิดอาการปวดศีรษะรุนแรงชนิดหนึ่ง จะรู้สึกปวดตุบ ๆ รุนแรง โดยมักปวดบริเวณศีรษะข้างเดียว หรือปวดข้างเดียวก่อนแล้วจึงปวดสองข้าง ในขณะที่ปวดก็มักมีอาการคลื่นไส้หรืออาเจียนร่วมด้วย และอาจมีความรู้สึกไวต่อเสียงและแสงสว่างมากกว่าปกติ

ปวดหัวไมเกรน
ปวดหัวไมเกรน

ไมเกรน ผู้หญิงและผู้ชายเป็นไมเกรนได้ทั้งสองเพศแต่ผู้หญิงจะเป็นบ่อยกว่า บางคนปวดขณะมีประจำเดือนและหายไปเมื่อตั้งครรภ์ ผู้ป่วยบางคนเมื่อรับประทานยาคุมกำเนิดจะมีอาการปวดศีรษะรุนแรงและถี่ขึ้น บางคนไม่เคยเป็นไมเกรนแต่หลังจากรับประทานยาคุมกำเนิดก็เกิดอาการปวดศีรษะไมเกรน ทั้งนี้เนื่องจากยารักษาไมเกรนแต่ละชนิดจะมีส่วนผสมของเอสโตรเจน และโปรเจสเตอโรนระดับต่างๆกัน อาจจะแก้ไขโดยการเปลี่ยนชนิดของยาคุมกำเนิดหรือใช้ยี่ห้ออื่น และเมื่อพบว่ายาคุมทำให้คุณปวดศีรษะเพิ่มขึ้นคุณควรไปปรึกษาแพทย์

อาการปวดศีรษะจากความเครียด  เป็น ประเภทการปวดศีรษะที่พบบ่อยที่สุด มีสาเหตุจากการหดตัว ของกล้ามเนื้อคอ และหนังศีรษะ  การหดตัวนี้อาจถูกกระตุ้น โดยปัจจัยทางกายภาพ และ สิ่งแวดล้อมหลากหลาย รวมทั้งการเกร็งตัวของกล้ามเนื้อไหล่ คอ จากท่านั่ง ความเครียด หรือ การขาดการนอนหลับ

อาการปวดศีรษะจากความเครียด มีผลให้เกิดความปวด และแรงดันที่ศีรษะ ระดับน้อย ถึง ปานกลาง ซึ่งสามารถเริ่มต้นที่ด้านหลังของศีรษะ คอ และดำเนินลงไป หรือย้อนกลับทางก็ได้  อาการปวดศีรษะนี้ จะรู้สึกเท่าๆกันทั้ง2 ด้านของศีรษะ และ สามารถเกิดร่วมกับความปวดที่คอ และ ไหล่  ความปวดอาจอยู่นานเพียงครึ่งชม. จนถึงหลายวัน  อาการปวดศีรษะจากความเครียด นอกจากรู้สึกไม่สบาย และน่ารำคาญแล้ว โดยทั่วไปจะไม่เป็นอันตรายต่อสุขภาพ

ปวดหัวไมเกรน
ปวดหัวไมเกรน

ปวดหัวไมเกรน การปวดศีรษะไมเกรนต่างจาก การปวดศีรษะจากความเครียด  ตรงที่การปวดศรีษะไมเกรน ปกติมักจะอยู่เพียงด้านเดียวของศีรษะ และ จะอาการแย่ลงเมื่อเวลาผ่านไป  และเกิดความปวดที่ด้านหลังดวงตา และ ศีรษะร่วมด้วย  ผู้ทรมานจากการปวดศีรษะไมเกรนมากมายจะมีประสบการณ์ ไวต่อแสงและเสียง รวมทั้งมีอาการคลื่นไส้อาเจียรด้วย

การกำเริบของการปวดศีรษะไมเกรนบางครั้ง อาจนำด้วยอาการเห็นแสงจ้าซึ่งอาจรวมการเห็นประกายแสงไฟ หรือ ภาพเบลอด้วย อาการปวดศีรษะไมเกรนสามารถอยู่นานไม่กี่ชม.จนถึง2-3วันได้ โดยมีการปวดกำเริบได้1-2ครั้ง/ปี ในบางท่าน และหลายครั้งต่อเดือนในหลายท่าน  สิ่งกระตุ้นความปวดศีรษะไมเกรนที่เรารู้จัก มีมากมาย และ หลากหลายในแต่ละท่าน อย่างไรก็ตาม แต่ละสิ่งกระตุ้นความปวดศีรษะไมเกรน มีจุดตั้งต้นเดียวกัน ในสมองซึ่งนำไปสู่การทำงานของระบบประสาทที่ผิดปกติ และ ความปวดระดับปานกลาง ถึง รุนแรง

 

อาการของไมเกรน

ไมเกรน มักจะเกิดในวัยเด็ก วัยรุ่น หรือวัยผู้ใหญ่ระยะแรก โดยจะแบ่งอาการเป็น 4 ขั้น ได้แก่ ระยะอาการบอกเหตุ (Prodrome) ระยะอาการเตือน (Aura) ระยะปวดศีรษะ (Headache) และระยะหลังจากปวดศีรษะ(Postdrome) ซึ่งผู้ป่วยอาจไม่แสดงอาการในทุกขั้นก็ได้

ระยะอาการบอกเหตุ (Prodrome) ในช่วงหนึ่งหรือสองวันแรกก่อนจะเป็นไมเกรน ผู้ป่วยอาจพบว่ามีอาการบอกเหตุหรือสัญญาณเตือนของการเป็นไมเกรน ดังนี้

  • การเปลี่ยนแปลงของอารมณ์ ตั้งแต่ภาวะซึมเศร้า (depression) ไปจนถึงภาวะเคลิ้มสุข (euphoria)
  • ความอยากอาหารบางอย่างเป็นพิเศษ
  • มีอาการปวดตึงคอ
  • กระหายน้ำและปัสสาวะบ่อยขึ้น
  • หาวบ่อย
  • ท้องผูก

ระยะอาการเตือน (Aura) คือ อาการที่เกิดจากระบบประสาทส่วนกลาง ซึ่งอาจเกิดขึ้นก่อนหรือพร้อมกับการปวดไมเกรน แต่โดยส่วนใหญ่แล้วผู้ป่วยจะเป็นไมเกรนแบบไม่มีอาการเตือน ซึ่งการเตือนนี้มักค่อย ๆ ทวีความรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ และอาจเกิดอาการต่อเนื่องเป็นชั่วโมง อาการเตือน สามารถเกิดได้หลายรูปแบบ เช่น มองเห็นแสงกระพริบ ๆ หรือสายตาพร่ามัว มองเห็นรูปภาพเป็นรูปทรงต่าง ๆ ผิดขนาด แสงซิกแซก เห็นจุดแสงวาบ มองเห็นเป็นเส้นคลื่น

ปวดหัวไมเกรน
ปวดหัวไมเกรน

ปวดหัวไมเกรน ปัจจัยกระตุ้นให้เกิดอาการปวดไมเกรนมีหลายประการซึ่งอาจแตกต่างกันไปในผู้ป่วยแต่ละรายซึ่ง นพ. ไพศาลอธิบายว่า “ปัจจัยกระตุ้นไมเกรนมีหลายประการ ที่พบได้บ่อย คือ แสงแดด แสงจ้า ซึ่งผู้ป่วยคุ้นเคยเป็นอย่างดี ต่อมาได้แก่ การอดนอน นอนน้อย หรือนอนดึก นอกจากนี้ อาหารก็เป็นตัวกระตุ้นไมเกรนได้เช่นเดียวกันคือ แอลกอฮอล์ โดยเฉพาะไวน์แดง ช็อคโกแล็ต ชีส และสุดท้ายได้แก่ ยาคุมกำเนิด ซึ่งเป็นยาฮอร์โมน และสามารถไปกระตุ้นไมเกรนได้”

โดยสรุปแล้ว ปัจจัยที่กระตุ้นการเกิดไมเกรนมีดังนี้

  • ความเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมน ช่วงมีประจำเดือน ระหว่างตั้งครรภ์ ช่วงหมดประจำเดือนหรือการรับประทานยาเม็ดคุมกำเนิด
  • อาหารบางชนิด เช่น ชีส ไวน์แดง ช็อคโกแล็ต น้ำตาลเทียม ผงชูรส ชา และกาแฟ
  • การกระตุ้นทางประสาทสัมผัส อาทิ แสงจ้า เสียงดัง กลิ่นฉุน กลิ่นบุหรี่
  • รูปแบบการนอนที่เปลี่ยนไป เช่น นอนดึก นอนไม่พอ หรือนอนมากเกินไป
  • สิ่งแวดล้อม เช่น อากาศร้อน ฝุ่นควัน
  • ยาบางชนิด

นอกเหนือจากปัจจัยที่กล่าวมาแล้ว หลายคนเชื่อว่าความเครียดก็เป็นอีกหนึ่งปัจจัยที่กระตุ้นการปวดไมเกรนตรงนี้ นพ.ไพศาลอธิบายว่า “จริง ๆ แล้วความเครียดไม่ได้ทำให้เราเป็นไมเกรน แต่ด้วยพันธุกรรมทำให้ผู้ที่มีความเสี่ยงต่อไมเกรนอยู่แล้วเป็นไมเกรนขึ้นมา เมื่อไรก็ตามที่เราเครียดเราจะปวดหัวได้สองแบบ แบบแรก คือมึน ๆ เหมือนมีอะไรมารัดศีรษะอยู่แน่นไปหมด อันนี้เป็นลักษณะการปวดหัวแบบเครียด แต่คนเป็นไมเกรนจะปวดหัวแบบไมเกรน หรือแบบผสม เช่น ปวดตุ้บ ๆ คลื่นไส้ อาเจียน”

ปวดหัวไมเกรน
ปวดหัวไมเกรน

แม้ว่าอาการปวดศีรษะแบบไมเกรนจะรักษาไม่หาย แต่ผู้ป่วยก็สามารถดูแลตัวเองเพื่อบรรเทา และลดความถี่ในการถูกกระตุ้นจนเกิดอาการปวดได้โดยปฏิบัติดังนี้

  • หลีกเลี่ยงปัจจัยกระตุ้นไมเกรน ตามที่กล่าวมาแล้วข้างต้น แต่บางคนอาจมีปัจจัยกระตุ้นอื่นอีกได้ ทางที่ดี ควรหมั่นสังเกตตัวเองให้ดี รวมทั้งพิจารณาจากประสบการณ์ที่ผ่านมา และพยายามหลีกเลี่ยงปัจจัยกระตุ้นนั้น ๆ
  • นอนหลับให้เพียงพอ แต่อย่าให้มากเกินไป ผู้ใหญ่โดยทั่วไปควรนอนให้ได้ประมาณ 6 ถึง 8 ชั่วโมงต่อวัน พยายามเข้านอนและตื่นนอนให้ตรงเวลาทุกวัน
  • หยุดพักเมื่อมีอาการ ถ้าเป็นไปได้ควรพยายามพักผ่อนในห้องเงียบ ๆ มืด ๆ ร่วมกับการประคบเย็นบริเวณต้นคอ พร้อมกับนวดบริเวณที่ปวดก็จะช่วยบรรเทาอาการได้
  • ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ การออกกำลังกายติดต่อกันไม่น้อยกว่า 30 นาที จะช่วยให้ร่างกายโดยรวมแข็งแรง และลดความเครียดซึ่งอาจจะช่วยลดความถี่ของการปวดได้
  • จดบันทึกอาการของคุณ บันทึกรายละเอียดเกี่ยวกับความปวด อาทิ วัน เวลา ระยะเวลา ลักษณะอาการปวด อาหารที่รับประทาน รวมถึงความผิดปกติต่าง ๆ ที่ดูเหมือนจะไม่เกี่ยวข้องกับอาการของคุณเลย
loading...

 

หากอาการปวดไมเกรนมีความรุนแรงมาก โดยที่ไม่สามารถจัดการหรือควบคุมอาการได้ด้วยยาแก้ปวด ให้จดจำหรือบันทึกอาการของไมเกรนที่เกิดขึ้้นและวิธีปกติที่ใช้รักษา แล้วไปปรึกษาแพทย์เพื่อหาทางรักษาต่อไป โดยหากพบว่ามีอาการหรือสัญญาณของไมเกรนดังต่อไปนี้ ควรรีบไปพบแพทย์

  • ปวดศีรษะอย่างรุนแรงและเกิดขึ้นแบบเฉียบพลัน
  • ปวดศีรษะพร้อมกับมีไข้ ปวดเมื่อยคอ สับสนมึนงง มีอาการชัก มองเห็นภาพซ้อน หรืออ่อนแรง
  • มีความรู้สึกชา หรือพูดติดขัดอย่างชัดเจน
  • มีอาการปวดศีรษะรุนแรงมาก หลังจากได้รับบาดเจ็บบริเวณศีรษะ
  • มีอาการปวดศีรษะเรื้อรัง ที่เป็นมากขึ้นเวลาไอ เวลาออกแรงมาก หรือเมื่อเปลี่ยนอิริยาบถเร็วเกินไป
  • มีอาการปวดศีรษะที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน สำหรับผู้ป่วยที่อายุมากกว่า 50 ปี

 

อาการปวดศีรษะที่มีการหลั่งสารฮีสตามีนจากเซลด้วย เป็นอาการปวดศีรษะที่พบไม่บ่อยที่สุด แต่จะมีความรุนแรงมากที่สุด ผู้ชายมักจะทรมานจากความปวดมากกว่าผู้หญิง โดยที่ไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัด มีแนวความคิดที่ว่าอาการปวดศีรษะที่มีการหลั่งสารฮีสตามีนจากเซลด้วย อาจมีสาเหตุร่วมกับการที่เส้นประสาทใน สมองถูกกระตุ้น อย่างผิดปกติ

คำว่า“cluster”ในชื่อของ อาการปวดศีรษะที่มีการหลั่งสารฮีสตามีนจากเซลด้วย  “Cluster headache” ไม่ได้โยงไปถึง ตำแหน่งของอาการปวดศีรษะ แต่น่าจะหมายถึงอาการปวดจากการกำเริบหลายจุดพร้อมกันมากกว่า นี่เองเป็นความแตกต่างหลัก ระหว่าง อาการปวดศีรษะที่มีการหลั่งสารฮีสตามีนจากเซลด้วย กับ อาการปวดศีรษะจากความเครียด และ การปวดศีรษะไมเกรน

 

ชนิดของไมเกรน

นอกจากไมเกรน 2 ชนิดดังกล่าว ยังมีไมเกรนอีกหลายชนิดดังนี้

  • Hemiplegic migraine มีอาการอ่อนแรงของแขนขาข้างหนึ่งเป็นระยะเวลาช่วงสั้นๆหรือบางคนอาจจะมีเวียนศีรษะ หลังจากนั้นประมาณครึ่งชั่วโมงจะมีอาการปวดศีรษะตามมา
  • ophthalmoplegic migraine ผู้ป่วยจะมีอาการปวดศีรษะร่วมกับหนังตาตก เห็นภาพซ้อน
  • Basilar artery migraine ก่อนอาการปวดศีรษะผู้ป่วยจะมีอาการเวียนศีรษะ ทรงตัวไม่ได้ เห็นภาพซ้อน
  • Status migrainosus ผู้ป่วยจะมีอาการปวดศีรษะนานกว่า 72 ชั่วโมงและมีอาการมากกว่าปกติ

การวินิจฉัย

การวินิจฉัยไมเกรนอาศัยประวัติและการตรวจร่างกายเท่านั้นการเจาะเลือด หรือการตรวจ x-ray เป็นเพียงช่วยวินิจฉัยแยกโรคเท่านั้น แพทย์จะซักประวัติเพื่อวินิจฉัย

  • แพทย์จะซักเกี่ยวกับอาการปวด ตำแหน่ง ความรุนแรง ความถี่ ระยะเวลาที่ปวด
  • แพทย์จะซักอาการร่วมเช่น ไข้ อาการชัก อ่อนแรงข้างใดข้างหนึ่ง
  • แพทย์จะซักประวัติโรคประจำตัง การใช้ยา
  • แพทย์จะตรวจร่างกายโดยละเอียด

ปวดหัวไมเกรน อาการดังต่อไม่นี้ไม่ควรคิดถึงไมเกรน

  • ผู้ป่วยปวดศีรษะหลังอายุ50 ปี
  • อาการปวดศีรษะปวดขึ้นทันที โดยมากเกิดจากหลอดเลือดในสมองแตก
  • อาการปวดศีรษะเป็นบ่อยขึ้น รุนแรงขึ้นนานขึ้น
  • อาการปวดศีรษะพบร่วมกับ ไข้ คอแข็ง ผื่น
  • มีอาการทางระบบประสาทอื่น เช่น ชัก อ่อนแรงของแขนขาข้างใดข้างหนึ่ง

ปวดหัวไมเกรน

วิธีในการป้องกันไมเกรนที่ดีที่สุด คือ การรู้และเข้าใจว่าอะไรเป็นตัวกระตุ้นที่ทำให้เกิดไมเกรนและพยายามหลีกเลี่ยงสิ่งนั้น การจดบันทึกในแต่ละวันเมื่อเกิดอาการ จะสามารถช่วยให้จำแนกตัวกระตุ้นที่อาจเป็นสาเหตุ และช่วยให้สามารถควบคุมการใช้ยารักษาได้อย่างตรงจุด โดยการบันทึกสิ่งเหล่านี้ ได้แก่

  • วันและเวลาที่เกิดอาการขึ้น
  • สัญญาณหรืออาการเตือนต่าง ๆ ก่อนเป็นไมเกรน
  • อาการที่เกิดขึ้น ไม่ว่าจะเป็นอาการที่มีอาการเตือน (Aura) หรือไม่มีอาการเตือนร่วม
  • ยารักษาโรคที่ใช้
  • อาการหยุดในวันและเวลาใด

นอกจากนั้น หากผู้ป่วยพยายามหลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้นต่าง ๆ แล้ว แต่ยังคงเกิดอาการไมเกรนอยู่ สามารถใช้การรักษาด้วยยาเพื่อการป้องกันไมเกรนได้ โดยการใช้ยาต้องได้รับใบสั่งยาและคำแนะนำจากแพทย์ หากผู้ป่วยมีอาการที่รุนแรงและเป็นบ่อย

 

 

ขอบคุณที่มา

siamhealth.net
pobpad.com
panadol.co.th
bumrungrad.com

 

 

loading...

Related Post

Related posts:

ขมิ้นชัน สมุนไพรรวมประโยชน์ดีๆ ช่วยลดไขมันในตับและสมมารถป้องกันมะเร็ง
โรคสมาธิสั้น ลักษณะสาเหตุอาการและดูแลการรักษา 22 วิธี ของโรคสมาธิสั้น
เส้นเอ็นอักเสบ ลักษณะสาเหตุอาการและวิธีการดูแลการรักษา 10 วิธี Tendinitis
เที่ยวปราณบุรี วิธีการเดินทางท่องเที่ยวธรรมชาติไปยังที่พักปราณบุรี
อะโวคาโด รวมสรรพคุณและประโยชน์ของทั้งหมด 25 ข้อ (Avocado)
สวนละไม จ.ระยอง กับอาณาจักรของสวนผลไม้ที่น่าไปเที่ยว สัมผัสบรรยากาศ
มะเร็งกล่องเสียง เนื้องอกร้าย (มะเร็ง) ที่เกิดขึ้นบริเวณเนื้อเยื่อของกล่องเสียง
ปวดไมเกรน ลักษณะสาเหตุอาการและวิธีการดูแลการรักษาปวดไมเกรน 23 วิธี (Migraines) 
No votes yet.
Please wait...

เรื่องที่เกี่ยวข้อง

เรื่องที่แนะนำ