ยาคลายเครียด ลักษณะอาการ สาเหตุหลักและวิธีใช้ยาระงับประสาท 10 ข้อ

 

Share This:

ยาคลายเครียด ลักษณะอาการ สาเหตุหลักและวิธีใช้ยาระงับประสาท 10 ข้อ
5 (100%) 2 votes
loading...

ยาคลายเครียด

ยาคลายเครียด  สามารถใช้ยาคลายเครียด จะช่วยคลายกล้ามเนื้อบริ เวณที่ปวดได้ ซึ่งยาคลายเครียด มีผลต่อร่างกายทั้งในระยะสั้นและในระยะยาว ยากระตุ้นประสาท (อ่านเพิ่มเติมในหัว ข้อต่อไป หัวข้อ อันตรายจากการใช้ยาฯ)

ยาคลายเครียด ยาระงับประสาท เป็นยาที่ใช้ระงับความวิตกกังวล ผ่อนคลายความตึงเครียด ของสมอง ระงับอาการตื่นเต้นกระวนกระวาย ทำให้หลับ ยาระงับประสาทที่มีอยู่ทั่วไป ได้แก่ ยาพวกบาร์บิทูเรต ซึ่งได้แพร่หลายเข้ามาสู่วงการแพทย์ตั้งแต่ปี ค.ศ.1903 ยาตัว แรกที่นำมาใช้ คือ “บาร์บิตาล” ซึ่งรู้จักกันในนาม “เมดินาล” ต่อมาได้มีการผลิตยา บาร์บิทูเรตออกมา  การรับประทานยาคลายเครียด ควรต้องอยู่ภายใต้คำแนะนำของแพทย์ ไม่ควรซื้อยากินเอง ซึ่งจะก่อให้เกิดผลกระทบเรื้อรัง (ผลระยะยาว) โดยส่วนใหญ่ถ้าเป็นความเครียดทั่วๆไป แพทย์จะไม่แนะนำให้ใช้ยา โดยจะใช้ยาเมื่อจำเป็น หรือเป็นช่วงระยะเวลาสั้นๆ ประมาณ 2-3 เดือน หรือเฉพาะในเวลาที่มีอาการวิตกกังวล

ยาคลายเครียด
ยาคลายเครียด

ยาระงับประสาท หลายชนิดที่เสพกันโดยทั่วไป ได้แก่

1. เซโคบาร์บิตาล หรือ เซโคนาล เป็นผงสีขาว บรรจุอยู่ในแคปซูลสีแดง นิยมเรียกกันว่า “ไก่แดง เป็ดแดง ปีศาจแดง เหล้าแห้ง” ซึ่งสาเหตุที่เรียกว่า เหล้าแห้ง เนื่องจากทำให้เกิดอาการคล้ายเมาเหล้า

2. อะโมบาร์บิตาล เป็นที่นิยมในต่างประเทศ จะบรรจุในแคปซูลสีฟ้า ยากระตุ้นประสาท นิยมเรียกกันว่า นกสีฟ้า สีฟ้า สวรรค์สีฟ้า

3. เพนโตบาร์บิตาล นิยมในต่างประเทศ เช่นเดียวกับอะโมบาร์บิตาล จะบรรจุในแคปซูลสีเหลือง นิยมเรียกกันว่า เสื้อเหลือง

ลักษณะของยาพวกบาร์บิทูเรต

ยาระงับประสาทประเภทนี้จะมีหลายแบบ ได้แก่ เป็นเม็ดกลม เม็ดแบบยาว เป็นแคปซูลสีต่าง ๆ เช่น สีแดง สีฟ้า สีเหลือง บางครั้งอาจมีสีชมพู สีเขียว ซึ่งผู้เสพ มักจะเสพด้วยวีธีกินเข้าไปเป็นส่วนใหญ่ แต่ก็มีบางรายใช้วิธีฉีด

 

ยากล่อมประสาท คือ ยาที่ออกฤทธิ์กล่อม หรือเข้าไปกรดประสาทส่วนกลาง ทำให้ผู้ที่ได้รับยามีอาการเซื่องซึม เฉื่อย ในบางรายถึงกับมีอาการง่วง หรือหลับได้ ในทางจิตเวชได้แบ่งยากล่อมประสาทออกเป็น 4 ประเภท ได้แก่

ยาคลายเครียด
ยาคลายเครียด

 ยาคลายกังวล ในส่วนของยาคลายกังวล มีฤทธิ์ในด้านช่วยลดความวิตกกังวล หรือถ้ามีอาการตื่นเต้น ตกใจง่าย ยาคลายกังวลจะช่วยผ่อนคลาย คลายเครียดได้

 

 

 ยารักษาโรคจิต ยาในกลุ่มนี้ช่วยบำบัดหรือลดอาการโรคจิต ซึ่งได้แก่ อาการจิตหลอน, หูแว่ว, ภาพหลอน, อาการหลงผิด และอาการเพ้อเจ้อ เช่น การพูดคนเดียว

 


 

 ยาแก้เศร้า เป็นที่ใช้รักษาโรคหรือมีอาการภาวะซึมเศร้า ที่ทำให้เกิดอาการเบื่อหน่าย ท้อแท้ จนถึงขั้นอยากตาย

 

 

 ยาคุมอารมณ์ ใช้ควบคุมอารมณ์ที่ขึ้นลง ปรวนแปรง่าย ซึ่งอาจมีทั้งแจ่มใส สนุกสนาน เบิกบานเกินจริง หรือหงุดหงิดโมโหง่ายเกินเหตุ

 

 

loading...

ยาคลายเครียด จริงๆ แล้วการรับประทานยา ไม่ว่าจะเป็นยาชนิดไหน หรือ ประเภทใดก็ตาม ควรใช้ตามคำแนะนำของแพทย์เป็นสำคัญ เพราะยาทุกชนิดต่างก็มีทั้งข้อดีและข้อเสีย ยากล่อมประสาทมีทั้งประโยชน์และโทษ หากใช้ภายใต้การควบคุมดูแลของแพทย์ใกล้ชิด ก็จะทำให้เกิดประโยชน์ จากกลไกการออกฤทธิ์ของตัวยา ซึ่งจะช่วยลด บรรเทา และช่วยแก้ไขอาการทางจิตได้

สำหรับหนุ่มสาวที่ตับไตแม้จะยังอยู่ในสภาพดี แต่การใช้ยาโดยไม่ได้รับการควบคุม อาจมีผลเสียในระยะยาวคือการติดเป็นนิสัย และกลายเป็นเสพติดทางกาย เมื่อไม่ได้เสพไม่ได้ใช้ ก็จะมีอาการขาดยาขึ้นได้ และอาจเป็นอันตรายมาก ในกรณีที่เกิดการเสพติด จำเป็นต้องเสพปริมาณสูงมากขึ้น เช่น 1-2 เม็ด ไม่เพียงพอกับฤทธิ์ยาที่ต้องการ บางรายอาจต้องใช้สูงกว่า 10-20 เม็ด ซึ่งค่อนข้างยากต่อการบำบัด เมื่อมาพบแพทย์ นอกจากนี้ในระยะยาวยังมีผลในเรื่องความทรงจำ ทำให้ความจำเสื่อมถอยอย่างมาก หลงลืมกลุ่มคนไข้เหล่านี้ จะให้หยุดยาที่เสพทันทีไม่ได้ อาจอันตรายถึงขั้นมีอาการชักได้ จำเป็นต้องค่อยลดปริมาณยาหรือปรับยา โดยให้ยากล่อมประสาทประเภทอื่นทดแทน ดังนั้น หนทางที่ถูกต้อง คือ ก่อนใช้ยาควรได้รับคำปรึกษาแพทย์

ยาระงับประสาท
ยาระงับประสาท

 

ฤทธิ์ของยากล่อมประสาทร้ายแรงกว่าที่คิด หากมระมัดระวังในการใช้ ถึงแม้ว่า ยากล่อมประสาททุกตัว ย่อมได้รับการผ่านมาตรฐานความปลอดภัยมาแล้วทั้งสิ้น แต่ทั้งนี้ก็ควรใช้ยาภายใต้คำแนะนำของแพทย์ผู้ดูแล เพราะหากใช้เกินขนาด อาจเกิดอันตราย โดยเฉพาะฤทธิ์ของยามีโอกาสเข้าไปกดสมอง หรือประสาทส่วนกลาง ซึ่งจะส่งผลให้มีอาการซึมยาว หรือมีอาการซึมมากจากการใช้ยาไม่ระวัง แม้เพียงหนึ่งครั้ง ก็อาจทำให้ฤทธิ์ของยาเข้าไปกดระบบศูนย์กลางการหายใจในส่วนสมอง และมีโอกาสถึงกับทำให้หยุดหายใจ ถึงขั้นเสียชีวิตได้ในที่สุด

 

ยาคลายเครียด ลักษณะทั่วไปของยากระตุ้นประสาท

ยากระตุ้นประสาทเป็นยากระตุ้นระบบประสาทส่วนกลางทำให้รู้สึกตื่นตัวเสมอ ขยันขันแข็ง ทำงานได้มากขึ้น ยากระตุ้นประสาทที่เสพกันมาก ได้แก่ แอมเฟตามีน ซึ่งค้นพบโดยวิธีการสังเคราะห์ เมื่อปี ค.ศ. 1927 นำมาใช้ทำยาสูดดมแก้หวัด คัดจมูก ซึ่งต่อมาในปี ค.ศ.1935 ได้มีการค้นพบว่า แอมเฟตามีนทำให้หลอดลมขยาย กระตุ้นการหายใจและกระตุ้นสมอง จึงนำมาใช้รักษาโรคง่วงหลับ ใช้เป็นยาลดนํ้าหนักหรือลดความอ้วน ใช้กับผู้ป่วยที่มีอาการอ่อนเพลีย ผู้ป่วยโรคจิตที่มีอาการซึมเศร้า ใช้เป็นยาแก้ง่วงและใช้เป็นยาแก้พิษ สำหรับยาที่กดประสาทส่วนกลางหรือกดสมอง แอมเฟตามีน มีชื่อเรียกตามภาษาตลาดว่า ยาม้า ยาขยัน ยาโด๊ป ยาแก้ง่วง

ลักษณะของแอมเฟตามีน

แอมเฟตามีนส่วนมากมีสีขาวเป็นเม็ด ผง น้ำ หรือแคปซูล ที่ใช้กันโดยทั่วไปมี 3 ชนิด คือ d- form, I-form, dl-form ที่นิยมในห้องตลาด คือ d-form (เด็กซีดีน) กับ I-form (เบนซิดีน) ซึ่งการเสพนั้นมักจะใช้วิธีกินหรือผสมในอาหาร เครื่องดื่ม ถ้าผสมในกาแฟจะเรียก “กาแฟพิเศษ”

ฤทธิ์ของแอมเฟตามีน

ฤทธิ์ของยาประเภทนี้จะไปกระตุ้นระบบประสาทส่วนกลางทำให้มีอาการตื่นตัวเสมอ ไม่เกิดอาการง่วง ความคิดอ่านและอารมณ์แจ่มใสขึ้น รู้สึกสบาย มีความกล้าพูดมาก อาการเมื่อยล้าลดน้อยลงไป ขยันขันแข็ง ทำงานไม่รู้จักเหน็ดเหนื่อย เมื่อเสพติดแล้วจะทำให้เกิดอาการหงุดหงิด อยู่ไม่สุข กระวนกระวาย คลุ้มคลั่ง ประสาทแข็ง การตัดสินใจล่าช้า ประสาทหลอน มักโผงผาง เกะกะระราน ไม่อยากรับประทานอาหาร ปากแห้ง ลมหายใจเหม็น ตัวโคลงเคลง จุดตาดำเบิกกว้าง ชอบเลียริมฝีปาก ขอบถูและ เกาจมูก สูบบุหรี่จัด เป็นผลทำให้สุขภาพทรุดโทรม มีความเสื่อมโทรมทางจิตถึงขั้นเป็นโรคจิตและโรคหวาดระแวง บางรายคลั่งถึงขนาดทำร้ายตนเองหรือผู้อื่น

ยากระตุ้นประสาท
ยากระตุ้นประสาท

ประเภทของยาคลายเครียด

ยาคลายเครียดมี 2 ประเภทคือ

  • ยาคลายเครียดที่ออกฤทธิ์แรง (Major Tranquilizers) ยาประเภทนี้ ออกฤทธิ์ตั้งแต่ทำให้ร่าง กายและสมองมีอาการซึมลงจนถึงหลับสนิท เช่น ยา Phenothiazines ยาประเภทนี้มักใช้สำหรับผู้ที่มีอาการทางจิตเวชชนิดที่มีอาการประสาทหลอน เนื่องจากยาประเภทนี้ออกฤทธิ์แรง การใช้จึงต้องอยู่ในความควบคุมของแพทย์เท่านั้นหากใช้ยาคลายเครียดประเภทออกฤทธิ์แรง เป็นเวลานาน จะเกิดความต้านทานยา และทำให้เกิดพิษข้างเคียงค่อนข้างมาก
  • ยาคลายเครียดที่ออกฤทธิ์อ่อน (Minor Tranquilizers) หรือเรียกอีกอย่างว่า “ยาคลายวิตกกัง วล (Anti-anxiety)” ยาประเภทนี้จะออกฤทธิ์ช่วยระงับความวิตกกังวล และคลายความเครียดของสมองและอารมณ์ ทำให้นอนหลับง่ายหากใช้ยาประเภทคลายเครียดที่ออกฤทธิ์อ่อนนี้ ติดต่อกันเป็นเวลานาน จะทำให้ร่างกายเกิดการดื้อยาได้ และเกิดการเสพติดได้ด้วย ตัวอย่างยาประเภทนี้ที่ใช้กันมากและรู้จักกันดี คือ ยา กลุ่ม Benzodiazepine เช่น Diazepam (Valiam), Lorazepam (Ativan), Clonazepam (Rivotril ), Alprazolam (Xanax) เป็นต้น

อันตรายจากการใช้ยาคลายเครียด

การใช้ยาคลายเครียด ในปริมาณมากหรือใช้ติดต่อกันเป็นระยะเวลานาน อาจทำให้เกิดอัน ตรายต่อสุขภาพร่างกาย และจิตใจของผู้ใช้ได้ดังนี้

  • ยาคลายเครียด จะมีตัวยาที่ออกฤทธิ์กดสมอง กดการหายใจ ทำให้ความดันโลหิตลดต่ำ ลง จึงทำให้หมดสติได้
  • เมื่อใช้ยาคลายเครียดเป็นระยะเวลานาน และใช้อย่างต่อเนื่อง จะทำให้เกิดการเสพติดได้
  • ผู้ใช้ยาคลายเครียดบางราย อาจทำให้อ้วนขึ้นหรือน้ำหนักตัวเพิ่มขึ้นได้ เนื่องจากยาคลายเครียดจะออกฤทธิ์ ทำให้มีอาการอยากอาหารมากขึ้น จึงรับประทานอาหารได้มากขึ้น
  • ยาคลายเครียดจะออกฤทธิ์กดสมอง ทำให้ร่างกายและจิตใจไม่อยู่ในสภาพที่ตื่นตัว จึงมีโอกาสเสี่ยงต่อการเกิดอุบัติเหตุในการทำงานเกี่ยวกับเครื่องจักร หรือเกิดอุบัติเหตุในการขับรถได้
  • หญิงตั้งครรภ์ ถ้าแม่เกิดอาการติดยาคลายเครียด ลูกที่เกิดมาอาจจะมีอาการหายใจไม่ดี เคลื่อนไหวช้า ชักกระตุก ได้
  • หญิงให้นมบุตร ลูกที่ดื่มนม อาจมีอาการคล้ายคนติดยาคลายเครียดได้
ยาคลายเครียด
ยาคลายเครียด

ข้อสำคัญ

  • การใช้ยาคลายเครียด/ยากล่อมประสาทเหล่านี้ ควรระมัดระวัง และอยู่ในการดูแลของแพทย์เท่านั้น
  • ในเด็ก ปกติจะไม่ใช้ยากลุ่มฯนี้ ถ้าจำเป็นต้องใช้ ควรอยู่ในความดูแลของแพทย์เท่านั้น
  • ผู้สูงอายุ มักจะต้องใช้ยาประเภทฯนี้บ่อย เนื่องจากมีความวิตกกังวลและนอนหลับยาก ควรอยู่ในความดูแลของแพทย์เช่นกัน
  • ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึง ยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (ที่รวมถึงยาคลายเครียด) ยาแผนโบราณทุกชนิด และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะ ยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกชนิด ควรต้องปฏิบัติตาม ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

 

 

ขอบคุณที่มา

haamor.com

healthcarethai.com

health.haijai.com

 

loading...

Related posts:

คาลาไมน์โลชั่น (Calamine Lotion)
ยาลดความอ้วนที่ถูกต้องตามกฎหมาย นั้นมีจริงหรือไม่?
ดีคอลเจน-ทิฟฟี่ รวมสรรพคุณของยาที่ใช้รักษาและผลข้างเคียงของยา
ซูโดอีเฟดรีน (Pseudoephedrine) รวมสรรพคุณของยาที่ใช้รักษาและผลข้างเคียงของยา
โซเดียมไบคาร์บอเนต (Sodium Bicarbonate) ถูกนำมาผลิตเป็นยาเม็ด
ไอบูโพรเฟน Ibuprofen เป็นยาแก้อักเสบปราศจากสเตียรอยด์ ใช้รักษาอาการปวด ไข้
ยาแก้ปวดท้อง ลักษณะอาการ สาเหตุหลักและการใช้ยารักษาการคลื่นไส้ 18 วิธี
ยาแก้ปวดฟัน ลักษณะอาการ สาเหตุหลักและการใช้ยารักษาปวดฟัน 30 วิธี
No votes yet.
Please wait...

เรื่องที่เกี่ยวข้อง

เรื่องที่แนะนำ