พลองขี้ควาย รวมสรรพคุณและประโยชน์ทั้งหมดของต้นพลองขี้ควาย

Share This:

พลองขี้ควาย

พลองขี้ควาย ชื่อวิทยาศาสตร์ Memecylon caeruleum Jack จัดอยู่ในวงศ์โคลงเคลง (MELASTOMATACEAE)[1]

สมุนไพรพลองขี้ควาย มีชื่อท้องถิ่นอื่น ๆ ว่า พลองขี้นก (ลำปาง), พรม พลองขี้ไต้ (ประจวบคีรีขันธ์), พลองใบเล็ก เป็นต้นจัดเป็นไม้พุ่มหรือไม้ยืนต้นขนาดเล็ก ที่มีความสูงของต้นได้ประมาณ 3-12 เมตร แตกกิ่งก้านโปร่ง กิ่งเล็กเป็นสีน้ำตาล มีเขตการกระจายพันธุ์กว้าง พบในจีนตอนใต้ ภูมิภาคอินโดจีนและมาเลเซีย ส่วนในประเทศไทยพบกระจายแบบห่าง ๆ ทุกภาค แต่พบได้ภายทางภาคใต้ จนถึงระดับความสูงประมาณ 1,200 เมตร จากระดับน้ำทะเลใบพลองขี้ควาย ใบเป็นใบเดี่ยว ออกเรียงตรงข้ามกัน ลักษณะของใบเป็นรูปรี ปลายใบแหลมหรือมน โคนใบเป็นรูปลิ่มหรือกลม ส่วนขอบใบเรียบ ใบมีขนาดยาวประมาณ 8-16 เซนติเมตร แผ่นใบค่อนข้างหนา เรียบเกลี้ยงทั้งสองด้าน ผิวใบด้านบนเป็นสีเขียวเข้มและเป็นมัน ส่วนท้องใบเป็นสีอ่อนกว่า ก้านใบยาวประมาณ 0.2-1 เซนติเมตรไม้พุ่ม หรือไม้ต้นขนาดเล็ก สูง 3-12 เมตร ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปรีหรือรูปขอบขนาน ยาว 8-16 เซนติเมตร ปลายใบแหลมหรือมน โคนใบรูปลิ่ม มนหรือกลม แผ่นใบค่อนข้างหนา เกลี้ยง ก้านใบยาว 0.2-1 เซนติเมตร ช่อดอกออกเป็นกระจุกสั้นๆ ตามซอกใบ ก้านช่อยาว 0.5-1.2 เซนติเมตร ใบประดับขนาดเล็ก ยาวประมาณ 0.5 มิลลิเมตร ร่วงง่าย ก้านดอกยาว 2-5 มิลลิเมตร ฐานดอกรูปถ้วยตื้นๆ ยาว 1.5-3 มิลลิเมตร เกลี้ยง กลีบเลี้ยงจักตื้นๆ 4 กลีบ กลีบดอก 4 กลีบ สีม่วง รูปไข่กว้าง ปลายแหลม ยาวประมาณ 2 มิลลิเมตร เกสรเพศผู้ 8 อัน สีม่วง ยาวประมาณ 2.5 มิลลิเมตร รวมอับเรณู อับเรณูยาว 1-1.5 มิลลิเมตร  ปลายมีรยางค์ มีต่อมที่โคน รังไข่อยู่ใต้วงกลีบ รูปไข่ ยอดเกสรเพศเมียเป็นตุ่ม ผลคล้ายผลสดมีเมล็ดเดียวที่เจริญ ทรงรูปไข่รีๆ เส้นผ่านศูนย์กลาง 1-1.5 เซนติเมตร ผิวเรียบเกลี้ยง สีชมพูอมม่วงสุกสีม่วงดำ เมล็ดกลมเปลือกแข็ง พลองขี้ควายมีเขตการกระจายพันธุ์กว้าง พบในจีนตอนใต้ ภูมิภาคอินโดจีนและมาเลเซีย ในไทยพบกระจายห่างทุกภาค พบมากทางภาคใต้ จนถึงระดับความสูงประมาณ 1,200 เมตร

สรรพคุณและประโยชน์ทั้งหมดของต้นพลองขี้ควาย

 

 

  1. ใช้รากพลองขี้ควายผสมกับรากพลองเหมือด นำมาต้มกับน้ำดื่มเป็นยาแก้ผิดสำแดงหรืออาหารเป็นพิษ (ราก)
  2. ผลคล้ายผลสดมีเมล็ดเดียวที่เจริญ ลักษณะของผลเป็นรูปไข่รี ๆ มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1-1.5 เซนติเมตร ผิวผลเรียบเกลี้ยง ผลอ่อนเป็นสีเขียวหรือสีชมพูอมม่วง พอสุกแล้วจะเปลี่ยนเป็นสีม่วงเข้มหรือสีม่วงดำ เมล็ดมีลักษณะกลม เปลือกแข็ง
  3. สมรากพลองเหมือด ต้มน้ำดื่ม แก้ผิดสำแดง

 

พลองขี้ควาย
พลองขี้ควาย

 

Related Post

เรื่องที่น่่าสนใจ